Vrede als levenskunst (1): vrede en vrijheid

en als “een toestand waar geen oorlog is”. Dit laatste impliceert dat vrede en oorlog elkaars tegenpolen zijn. Dat er vrede is wanneer er geen oorlog is en oorlog, wanneer er geen vrede is. Zo kun je er zeker naar kijken, maar is er werkelijk een toestand waar er alleen vrede of alleen oorlog is? Wanneer je de twee gaat bezien als aanvullende krachten, dan kunnen ze ook tegelijkertijd bestaan in harmonie met elkaar. Natuurlijk is het zo dat er op enig moment meer vrede zal bestaan en op een ander moment meer oorlog. Als ze in harmonie met elkaar zijn, betekent het dat er balans bestaat tussen deze twee grootheden. Het ontkennen van één van de twee creëert juist een staat van onbalans. Vrede en oorlog bestaan op de drie niveaus:

• Het ik
• De ander
• De omgeving Zoals altijd in de Aikidofilosofie begint het bij ik. Als er geen vrede is in en met het ik, kun je dan werkelijk in vrede leven met de ander en je omgeving? Soms beperken omstandigheden buiten jezelf de vrijheid van het ik. Naar een concert gaan, je verjaardag groots vieren, gezellig met je gezin naar een pretpark gaan is er dan niet bij. Omgaan met de ander is minder vanzelfsprekend. Zelfs in je eigen omgeving is het mogelijk minder makkelijk geworden om je vrij te bewegen als iedereen thuis op elkaars lip zit. Zit je alleen thuis, dan zorgt het gebrek aan sociale interactie er wellicht wel voor dat je je gevangen voelt en de muren op je af komen. Zie je oorlog en vrede als tegenpolen, dan zou je kunnen zeggen dat op alle drie de bovengenoemde niveaus vrijheid ontbreekt en er dus een toestand van ‘oorlog’ is. Zie je oorlog en vrede echter in harmonie met elkaar, dan kun je, ook al is er wellicht sprake van fysiek vastzitten, de vrijheid van je geest altijd zelf bepalen.